ประโยชน์ของ Whey Protein สำหรับลดน้ำหนัก

คุณภาพของเวย์โปรตีน (Whey Protein)

เวย์โปรตีน (Whey Protein) เป็นอาหารโปรตีนที่ดีมากสำหรับมนุษย์ บางคนถึงกับกล่าวว่าเป็น Whey Protein เป็นอาหารโปรตีนที่ดีที่สุดสำหรับมนุษย์เลยทีเดียว โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเรื่องการเสริมสร้างกล้ามเนื้อ และเพื่อการลดน้ำหนักทำไม จึงเป็นเช่นนั้นล่ะ ก่อนที่จะเข้าใจเรื่องนี้ได้ เราต้องมาดูความจริงพื้นฐานบางประการกันก่อน นั่นก็คือ โปรตีนแต่ละชนิดนั้นจะประกอบด้วยกรดอมิโนชนิดต่างๆ มากมายหลายร้อยหลายพันมาต่อๆ กัน ในเนื้อเยื่อของมนุษย์ พืชและสัตว์ก็จะประกอบด้วยโปรตีนที่เหมือนกันบ้างหรือต่างกันบ้าง ส่วนที่ต่างกันนั้นมีอยู่มากจนทำให้เนื้อเยื่อของมนุษย์ พืชและสัตว์นั้นไม่เหมือนกันทั้งหมด ประเภทและจำนวนของกรดอมิโนต่างๆ ที่มาประกอบกันขึ้นเป็นโปรตีนสำหรับมนุษย์ พืชและสัตว์ ก็เลยแตกต่างกัน นั่นเป็นเหตุผลที่ร่างกายมนุษย์ไม่สามารถนำโปรตีนส่วนใหญ่จากพืชหรือสัตว์ไป ใช้งานได้ทั้งหมด กรดอมิโนที่ร่างกายมนุษย์จะนำมาสังเคราะห์ขึ้นเป็นโปรตีนนั้น บางชนิด ร่างกายมนุษย์สามารถสร้างขึ้นได้เอง จึงไม่จำเป็นที่จะต้องได้จากอาหาร แต่บางชนิดนั้นไม่สามารถสร้างขึ้นได้เอง จึงจำเป็นต้องได้รับจากอาหาร โดยเรียกกรดอมิโนที่จำเป็นพวกนี้ว่า Essential Amino Acids (EAA)

นอกจากนี้แล้วก็ยังมีกรดอมิโนบางตัวที่ในภาวะปกติร่างกายสามารถสร้างเองได้พอ แต่ในบางสภาวะเช่น เมื่อเจ็บป่วยร่างกายเราไม่สามารถสร้างเองได้เพียงพอ ก็จำเป็นต้องได้รับเพิ่มจากอาหารเข้าไปโดยตรง กรดอมิโนชนิดนี้เรียกว่า Conditionally Essential Amino Acids (CEAA) ถ้าอาหารชนิดใดมีชนิดและจำนวนของกรดอมิโนต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง EAA และ CEAA ในสัดส่วนที่ตรงกันกับโปรตีนของเนื้อเยื่อมนุษย์ อาหารชนิดนั้นก็จะถูกนำไปใช้ในร่างกายมนุษย์ได้อย่างดีมีประสิทธิภาพ

นอกจากนี้ร่างกายมนุษย์เมื่อมีการออกกำลังกายโดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อ ออกกำลังกายหนักๆ ก็มีความจำเป็นต้องใช้กรดอมิโนบางกลุ่มและบางตัวมากขึ้นคือ กรดอมิโนในกลุ่ม Branched-Chain Amino Acids (BCAAs) และ glutamine รวมทั้งยังมีความต้องการสารที่ทำหน้าที่กำจัดอนุมูลอิสระที่เกิดขึ้นมาก สารที่ทำหน้าที่กำจัดอนุมูลอิสระที่สำคัญคือ Glutathione, Vitamin C และ Vitamin E การสังเคราะห์ Glutatione ต้องอาศัยกรดอมิโนบางตัวเป็นสำคัญคือ cysteine

เวย์ โปรตีน (Whey Protein) เป็นโปรตีนที่มีคุณสมบัติดังกล่าว คือมีกรดอมิโนทั้งชนิด EAA, CEAA และชนิดที่ไม่จำเป็นในสัดส่วนที่คล้ายคลึงกับโปรตีนของกล้ามเนื้อมนุษย์ อย่างมาก รวมทั้งมี BCAAs, glutamine และ cysteine อยู่มากด้วย ซึ่งแตกต่างกับโปรตีนชนิดอื่นๆ ที่มีคุณสมบัติดังกล่าวไม่ครบทุกทั้งหมด เวย์โปรตีนจึงเป็นโปรตีนที่ดีที่สุดในปัจจุบันสำหรับคนทั่วไปและคนที่ออกกำลังกาย

เวย์ โปรตีน (Whey Protein) สามารถละลายน้ำได้ค่อนข้างดีเมื่อเทียบกับ โปรตีนชนิดอื่นๆ และเวย์ไม่จับตัวเป็นก้อนเมื่อถูกกรดในกระเพาะอาหาร (ต่างจากเคซีน) และสามารถผ่านเข้าสู่ลำไส้ซึ่งเป็นตำแหน่งที่ถูกย่อยและดูดซึมได้อย่างรวด เร็ว โปรตีนชนิดต่างๆ ที่ประกอบกันขึ้นเป็นเวย์โปรตีนก็ถูกย่อยและดูดซึมได้ง่ายกว่าโปรตีนชนิด อื่นๆ ทำให้เกิดภาวะความเข้มข้นของกรดอมิโนสูงขึ้นในเลือด (Hyperaminoacidemia) เป็นอย่างมากโดยรวดเร็ว ภาวะนี้ช่วยกระตุ้นให้ร่างกายสังเคราะห์โปรตีนเพิ่มขึ้น

คุณสมบัติพิเศษของเวย์โปรตีน (Whey Protein)

เวย์โปรตีนนอกจากเป็นตัวให้กรดอมิโนเพื่อให้ร่างกายนำไปสร้างโปรตีนเพื่อ เสริมสร้างเนื้อเยื่อต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งกล้ามเนื้อได้ดีแล้ว โปรตีนชนิดต่างๆ ที่เป็นองค์ประกอบของเวย์โปรตีนซึ่งมีอยู่หลากหลายชนิดที่ได้กล่าวมาแล้ว นั้น ต่างก็มีคุณสมบัติพิเศษโดยตัวมันเองด้วยตัวอย่างเช่นโปรตีนบางชนิดนั้นช่วย เพิ่ม ภูมิคุ้มกันโรค บางชนิดช่วยต่อต้านหรือยับยังเชื้อแบคทีเรียในทางเดินอาหาร บางชนิดช่วยกระตุ้นฮอร์โมนที่ทำให้รู้สึกอิ่มช่วยให้ไม่เกิดภาวะอ้วน ฯลฯ อย่างไรก็ดีโปรตีนย่อยๆ เหล่านี้บางตัวก็ไม่มีอยู่ในน้ำนมมารดาตามธรรมชาติ ดังนั้นจึงอาจเป็นตัวทำให้เกิดอาการแพ้นมได้

การบริโภคเวย์ (Whey Protein)

โดยเนื้อแท้แล้วเวย์ก็เป็นเสมือนอาหารธรรมชาติที่ถูกทำให้เข้มข้นขึ้น เท่านั้น หรืออาจกล่าวได้ว่าเวย์เป็นผลิตภัณฑ์ประเภทนมชนิดหนึ่ง เวย์จึงไม่ใช่ยา การกินเวย์จึงสามารถกินได้อย่างอิสระเสรีเหมือนกินอาหารธรรมชาติทั่วไป คือจะกินเท่าไหร่ เวลาไหน ก็ได้ผลทั้งนั้น ไม่มีข้อจำกัดใดๆ ทั้งสิ้น อย่างไรก็ดีมีเทคนิควิธีอยู่เล็กน้อยที่จะทำให้การกินเวย์ได้ประสิทธิผลดี ที่สุดกับร่างกายนั่นก็คือ ควรกินเวย์ให้ได้เวย์โปรตีนอย่างน้อยครั้งละ 20-30 กรัม ทั้งนี้เพื่อให้เกิดภาวะ hyperaminoacidemia ซึ่งช่วยกระตุ้นการสร้างโปรตีนในร่างกายดังกล่าวข้างต้นแล้ว

ถ้าจะแบ่งเวย์กินครั้งละเล็กละน้อยได้โปรตีนครั้งละนิดหน่อยเช่นคราวละ 5 กรัม ถึงแม้จะได้ผลเช่นกันแต่อาจไม่ดีที่สุดเท่ากินครั้งละมากๆ เพราะจะไม่เกิดภาวะ hyperaminoacidemia จึงไม่สามารถกระตุ้นร่างกายให้สังเคราะห์โปรตีนได้ดีเท่า อาจมีส่วนหนึ่งถูกร่างกายนำไปใช้ทำอย่างอื่นหรือขับทิ้งไป (อนึ่งการตักเวย์มารับประทานนั้น ควรดูน้ำหนักเวย์โปรตีนเป็นหลัก ไม่ใช่ดูน้ำหนักเวย์เพราะเวย์มีส่วนอื่นๆ เช่นคาร์โบไฮเดรท ไขมัน ฯลฯ ผสมอยู่ด้วย อย่างเช่นเวย์ชนิดหนึ่ง 1 ช้อนตวงมีเนื้อเวย์ 30 กรัมแต่มีเวย์โปรตีนอยู่ 24 กรัม เป็นต้น)

ถ้าจะกินเวย์มากกว่าวันละ 40 -50 กรัม แบ่งเวย์เป็นหลายๆ มื้อๆ ละ 20-30 กรัม ดีกว่ากินครั้งเดียวหมด ทั้งนี้เพื่อทำให้ร่างกายได้โปรตีนตลอดทั้งวัน (บางคนก็เชื่อว่ากินโปรตีนมากกว่าครั้งละ 40 กรัม ร่างกายอาจย่อยและดูดซึมได้ไม่หมดด้วย แต่ยังไม่มีหลักฐานแน่ชัดในเรื่องนี้ อย่างไรก็ดี การแบ่งโปรตีนกินกระจายไปทั้งวันน่าจะเป็นวิธีที่ดีที่สุด) เนื่องจากเวย์เป็นเพียงอาหารธรรมชาติไม่ใช่ยา ปริมาณเวย์ที่ควรจะกินในแต่ละวันจึงไม่มีข้อบังคับตายตัวว่าต้องกินเท่าไหร่ จึงจะได้ผล ขึ้นกับน้ำหนักตัวและจุดประสงค์ที่จะใช้เป็นหลัก แต่ถ้าจะกินให้ได้ผลดีควรกินอย่างน้อย 20-30 กรัม/วัน โดยกินเป็นมื้อเดียวด้วยเหตุผลดังกล่าวข้างต้น

สำหรับนักเพาะกายที่ฝึก หนักมีการศึกษาพบว่าการกินเวย์โปรตีน 2 กรัม/กก.นน.ตัว/วัน โดยแบ่งย่อยเป็น 4-6 มื้อ/วัน ช่วยป้องกันภาวะ overtraining sydrome ได้ ถ้ากินเวย์เพียงวันละครั้งเดียว ควรกินภายใน 30-60 นาทีหลังออกกำลัง เพราะเป็นช่วงที่มีเลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อมากและกล้ามเนื้ออยู่ในภาวะต้อง การสารอาหาร แต่ถ้าไม่สะดวกจะกินเวลาอื่นก็ได้ ร่างกายสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้เช่นกัน ผลที่ได้ถึงจะไม่ดีที่สุด ก็อาจแตกต่างกันไม่มากนัก

เวย์สามารถกินโดยผสมกับน้ำ น้ำผลไม้ หรือน้ำที่ผสมคาร์โบไฮเดรทเช่นกลูโคลสก็ได้ หรืออาจผสมกับผลไม้แล้วนำไปปั่น ฯลฯ ระยะหลังมีการศึกษาพบว่าการกินเวย์ผสมกับพวกคาร์โบไฮเดรทเช่นกลูโคลสหลังออก กำลังเสร็จจะได้ผลดียิ่งขึ้นกว่ากินเวย์กับน้ำเปล่าๆ น้ำที่ใช้ผสมเวย์ควรเป็นน้ำธรรมดาหรือน้ำเย็นแต่ไม่ควรใช้น้ำร้อนเพราะอาจทำ ให้เวย์จับตัวเป็นก้อน

องค์ประกอบของเวย์โปรตีน (Whey Protein)

เวย์โปรตีนคือโปรตีนที่มีอยู่ใน เวย์ เป็นโปรตีนที่มีคุณภาพสูง ร่างกายสามารถย่อยและดูดซึมไปใช้ได้ง่ายและรวดเร็ว เมื่อย่อยเวย์โปรตีนออกเป็นกรดอมิโนจะพบว่าเวย์โปรตีนมีกรดอมิโนที่จำเป็น (essential amino acids และ conditionally essential amino acids) อยู่ครบ และมีกรดอมิโนชนิด branched chain amino acids (BCAA) (ได้แก่ leucine, isoleucine และ valine) อยู่มากที่สุดในบรรดาอาหารธรรมชาติ BCAA เป็นกรดอมิโนที่ร่างกายต้องการมากเป็นพิเศษเมื่อมีการออกกำลังและในช่วงที่ ร่างกายมีการซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอหรือสร้างเนื้อเยื่อเพิ่มเติม เมื่อศึกษาถึงโปรตีนชนิดย่อยๆ ต่างๆ ที่ประกอบกันขึ้นเป็นเวย์โปรตีนพบว่ามีอยู่หลายชนิดคือ

1. Beta-lactoglobulin มีอยู่ในเวย์โปรตีนประมาณ 45-65% โดยน้ำหนัก
2. Alpha-lactalbumin มีอยู่ในเวย์โปรตีนประมาณ 15-25% โดยน้ำหนัก
3. Immunoglobulins มีอยู่ในเวย์โปรตีนประมาณ 10% โดยน้ำหนัก
4. Bovine Serum Albumin มีอยู่ในเวย์โปรตีนประมาณ 8-10% โดยน้ำหนัก
5. Glycomacropeptide
6. Lactoferrin
7. Lactoperoxidase
8. Lysozyme
9. Relaxin
10. Gamma-globulins และ Beta-microglobulin

โปรตีน 4 ชนิดแรกเป็นโปรตีนกลุ่มใหญ่มีอยู่มากในเวย์โปรตีน ส่วนกลุ่มที่เหลือมีอยู่เพียงอย่างละเล็กน้อย โปรตีนชนิดย่อยๆ ต่างๆ ข้างต้นนี้เป็นโปรตีนที่แม่วัวสังเคราะห์ขึ้นมาเพื่อประโยชน์ในการเจริญเติบ โต ป้องกันการติดเชื้อ เพิ่มภูมิคุ้มกัน และเพื่อประโยชน์อื่นๆ สำหรับลูกวัวโดยธรรมชาติ แต่มนุษย์สามารถใช้ประโยชน์จากโปรตีนที่มีคุณสมบัติพิเศษเหล่านี้ที่แม่วัว สังเคราะห์ขึ้นมาเพื่อลูกวัวได้เช่นกัน สัดส่วนของโปรตีนชนิดย่อยๆ เหล่านี้จะเป็นเท่าไหร่แตกต่างกันไปในเวย์ที่ผลิตขึ้นมาในแต่ละแห่งและแต่ละ ครั้ง เพราะขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายอย่างเช่นพันธุ์วัว อาหารที่เลี้ยงวัว ภูมิประเทศและภูมิอากาศของถิ่นที่เลี้ยงวัว ฤดูกาลและเวลาที่รีดนมวัว กรรมวิธีในการผลิต ฯลฯ

ผลข้างเคียงของการกินเวย์ (Whey Protein)

เวย์เป็นผลิตภัณฑ์ ที่ทำจากนม ผลข้างเคียงต่างๆ จึงพบได้คล้ายๆ นมหรือผลิตภัณฑ์อื่นๆ ที่ทำจากนม เช่นท้องอืดท้องเสียในผู้ที่ทนแลกโตสไม่ได้มาก (lactose intolerance) แต่ปัญหานี้พบน้อยในเวย์ชนิด WPI เพราะมีความเข้มข้นของแลกโตสต่ำมากในระดับที่ผู้ที่ทนแลกโตสไม่ได้ส่วนใหญ่ กินได้ หรือเวย์บางชนิดที่ผสมเอ็นไซม์ช่วยย่อยแลกโตสไว้ด้วยก็จะลดปัญหานี้ได้ อาการอื่นๆ ที่พบได้คือบางคนแพ้โปรตีนที่มีอยู่ในนมวัว ก็อาจต้องเลือกผลิตภัณฑ์ที่กำจัด Beta-lactoglobluin ซึ่งทำให้เกิดการแพ้ได้บ่อยออกไปหรือใช้เวย์ที่มี HWP ผสมอยู่มากเพราะเวย์ชนิดนี้มีโอกาสแพ้น้อย

นอกจากนี้โปรตีนที่มีอยู่ ในเวย์ให้พลังงานเท่าคาร์โบไฮเดรทคือ 4 Cal/gm ถ้ากินมากเกินไปแล้วไม่ออกกำลังกายให้พอเหมาะ ก็จะเหมือนกินแป้งเข้าไปมากแล้วไม่ออกกำลัง เวย์โปรตีนส่วนหนึ่งอาจถูกเปลี่ยนเป็นไขมันสะสมในร่างกายหรือทำให้อ้วนได้ และสุดท้ายคือเวย์เป็นอาหารที่มีความเข้มข้นโปรตีนสูง ดังนั้นในผู้ที่มีโรคตับหรือไตทำงานไม่ปกติควรปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ เพราะผู้ที่มีโรคเหล่านี้มักต้องจำกัดปริมาณโปรตีนที่ได้รับในแต่ละวันไม่ ให้มากเกินไป

โดยสรุป

เวย์ (Whey Protein) เป็นสารธรรมชาติ ที่มีอยู่ในนมวัว ถูกแยกออกมาจากนมวัวในขณะผลิตเนยแข็ง เมื่อทำให้แห้งเป็นผงจะประกอบด้วยเวย์โปรตีน แลคโตส ไขมัน เกลือแร่และวิตามิน เวย์โปรตีนเองก็ไม่ได้ประกอบไปด้วยโปรตีนเพียงชนิดเดียวหากแต่เป็นส่วนผสม ของโปรตีนย่อยๆ หลายชนิดปะปนกันอยู่ ความเข้มข้นของเวย์โปรตีนในเวย์จะมีมากน้อยเท่าไรก็ขึ้นอยู่กับการผลิต เวย์ที่ยิ่งมีความเข้มข้นของเวย์โปรตีนมากก็จะยิ่งมีแลคโตสและไขมันน้อยลง และราคาจะยิ่งแพงขึ้น ลำดับความเข้มข้นของเวย์โปรตีนในเวย์จากน้อยไปมากคือ simple whey powder, WPC และ WPI วิวัฒนาการของเวย์ยังไม่สิ้นสุด จะมีเวย์รุ่นใหม่ๆ ที่มีคุณสมบัติพิเศษออกมาในอนาคตอีกมากมายหลายชนิด

ที่มาจาก : thaifitandfirm.com